Bilişsel Değerlendirme

WISC-4

10 temel test ve 5 yedek alt testten oluşan bilişsel değerlendirme testi olan WISC-4 çocuğun güçlü ve desteklenecek yönlerini ölçümler. Objektif ölçüm aracı olan testin geçerliliği ve standardizasyonu yapılmıştır. Çocuğun performansı yaş grubu içerisindeki normlarla karşılaştırılır.

Test Sözel Kavrama, Çalışma Belleği, Algısal Akıl Yürütme ve İşlem Hızı alanlarını ölçer.

Sözel Kavrama alanı akıl yürütme, kavrama, kavram oluşturma, sözel bilgi ve sözel ifade yeteneğini ölçer. Bu alandaki çalışmalar işitsel uyaranı anlama, uzun süreli bellekte sözel olarak kodlanmış bilgiye ulaşma, tepkileri sözel olarak ifade etme yeteneği gerektirir. Sözel bilginin yanı sıra öğrenilmiş bilgi ve yetenekleri yansıtan kristalize akıl yürütmeyi temsil eder. Okulda öğrenilen akademik bilgi ve genel kültür düzeyi hakkında bilgi verir.

Algısal Akıl Yürütme: Akıcı ve algısal akıl yürütme ve algısal organizasyonu ölçer.
Her görev, görsel algı ve organizasyon, görsel olarak sunulan sözsüz materyali kullanarak akıl yürütme, görsel motor koordinasyonu ölçer. Görsel- uzaysal ve akıcı akıl yürütmeyi temsil eder. Kültürel deneyim ve okul bilgisini sözel kavramadan daha az yansıtır.

Çalışma Belleği: Kısa süreli işitsel bellek, dikkat, konsantrasyon, çalışma belleğini ölçer. Her görev, seçme ve izleme dikkati, zihinsel manipülasyon, yetenekleri gerektirir.

İşlemleme Hızı: Zihinsel işlemleme hızı, harf-motor işlemleme hızını ölçer. Her iki görev, görsel algı ve organizasyon, görsel tarama, dikkatin yetkin kontrolü, gayretin sürdürülmesi, hız gibi çoklu motor tepkilerin verimli üretimini gerektirir.

CAS

Bilişsel Değerlendirme Sistemi olan CAS testi 5-17 yaş arası bireylerin planlama, eş zamanlılık, dikkat ve ardıllık becerilerini değerlendiren bir testtir.

Bu test, PASS teorisine göre yapılandırılmış bir testtir. PASS teorisi, Planlama, Eşzamanlılık, Dikkat ve Ardıl işlemlere dayanmaktadır. Bu teoriye göre insanın bilişsel aktiviteleri dört bölümden ve 12 testten oluşmaktadır.

Başta öğrenme güçlüğü ve dikkat problemleri olmak üzere birçok akademik sorunun farklı disiplinler ile değerlendirilmesine destek olur. Akademik başarısızlık ile ilişkili bilişsel güçlüklerin fark edilmesini sağlar.

Planlama: Strateji oluşması, planların uygulanması, sonuçların tahmini, dürtü kontrolü, faaliyet organizasyonu, yeni durumlara uygun planlı tepki, kendini kontrol, kendini değerlendirme, kendini gözleme, strateji kullanımı şeklinde özetlenebilir.

Eş Zamanlılık: Farklı kelimelerden yeni fikre ulaşma, bütünden parçaya parçadan bütüne ulaşma, ilişki kurma becerisi, muhakeme becerisi, akıl yürütme becerileri, birden fazla uyaranı aynı anda yorumlayabilme becerisi, uzamsal bilgi ve işlem yapma becerisi, yönerge alma ve yönergeleri yorumlama becerisi, görsel hafıza becerisi şeklinde özetlenebilir.

Dikkat: Konsantrasyon, bilgiye odaklanma, ilgiyi sürdürebilme, ilginin dağılmasına engel olma, seçici dikkat, belirli bir zaman diliminde birçok uyarıcı içerisinden hedef olana odaklanabilme, birbiriyle bağlantısı olmayan ancak rekabet halindeki uyaranlara tepki vermeyi engelleyebilme, yanıt kararlılığı oluşturabilme becerisi şeklinde özetlenebilir.

Ardıl İşlemler: Kısa süreli işitsel bellek, birbirinden bağımsız kelime ve cümlelerin doğru telaffuzu ve hafızada tutma becerisi, ardışık uyaranları anlama, ses dizilimi ile ilgili çalışma, konuşma ve kelime organizasyonu şeklinde özetlenebilir.

ASİS

ASİS, Anadolu Üniversitesi’nin ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın desteği ile Prof. Dr. Uğur SAK önderliğinde ÜYEP (Üstün Yetenekliler Eğitim Programları) Merkezi Araştırma Ekibi tarafından geliştirilmiştir. ASİS zeka testi Türkiye’nin ilk yerli zeka ölçeğidir ve son yıllarda üzerine çok fazla sayıda bilimsel araştırma yürütülmüştür. ASİS zeka testi 4-12 yaş aralığındaki çocuklara uygulanmaktadır. Uygulama süresi yaklaşık 25-45 dakika sürmektedir.

Anadolu- Sak Zeka Ölçeği, genel zekayı ve genel zekayı oluşturan ana bileşenleri ölçen, bireysel uygulanan bir testtir. 7 alt testten oluşmaktadır. Ayrıca 11 farklı bileşen profili vermektedir. Bunlar şu şekilde sıralanabilir;

Genel Zekâ Endeksi
Sözel Potansiyel Endeksi
Görsel Potansiyel Endeksi
Bellek Kapasitesi Endeksi
Sözel IQ
Görsel IQ
Tarama Endeksi
Muhakeme Endeksi
Görsel Bellek Endeksi
Özel Yetenek Endeksi
Öğrenme Güçlüğü Risk Endeksi

MOXO Dikkat Testi

MOXO Dikkat Testi, Dikkat, Zamanlama, Dürtüsellik ve Hiperaktivite performansını ölçen, uzmanlar tarafından uygulanan, görüş ve duygu içermeyen, çevrim içi bir testtir.

MOXO, Dikkat, Zamanlama, Dürtüsellik ve Hiperaktivite performans düzeylerinin ölçümünde oldukça etkili bulunmuştur; fakat testin hızla artmış olan gücü, MOXO’da bulunan eşsiz Çeldirici Sistemi’nden kaynaklanmaktadır.

Stanford Binet

Stanford Binet Zeka Testi, Alfred Binet ve Theodore Simon tarafından 2 yaş itibari ile zihinsel düzeyi tespit edebilmek, üstün zihinsel yetenekten, zihinsel geriliğe kadar saptamaya yarayan ve bireysel olarak uygulanan zekâ testidir. Ölçtüğü zihinsel kümeler bakımından Stanford Binet Sözel Yargılama, Görsel-Soyut Yargılama, Niceliksel Yargılama ile Kısa Süreli Bellek olmak üzere 4 grupta toplanmaktadır. Alanında uzman test uygulayıcısının teste katılım sağlayan çocuğa verdiği birtakım yönergeler izlenerek test tamamlanmaktadır. Testin uygulama süresi bireyin çalışma hızına göre değişmekle birlikte ortalama 60 dakika civarındadır. Ancak burada çocuğun performansı test süresinin değişiklik göstermesine sebep olabilmektedir.

Test uygulamasının sonunda yapılan puanlama ile bireyin Zekâ Yaşı ve Zekâ Bölümü elde edilir. Zekâ Yaşı, yanıtlanan soruların doğruluk düzeyi ile örtüşen yaş grubudur. Zekâ Bölümü ise zekâyı matematiksel olarak ifade etmeye yarayan sayısal veridir. Bir başka deyişle, kronolojik yaşı 4 olan bir çocuk 4 yaş 6 aylık bir çocuktan beklenecek seviyede performans gösteriyorsa bu çocuğun zekâ yaşı 4 yaş 6 ay olarak hesaplanır. İkinci bir işlem ile erişilen zihinsel performans sayılara dökülür ve çocuğun zekâ bölümü elde edilir.

Stanford Binet testinin son revizyonu 1985 yılında yapılmıştır.

Stanford Binet Zeka Testi hem üstün yetenekli çocukların hem de zihinsel engelli bireylerin tespit edilmesinde kullanılan bir zeka testidir. Stanford binet zeka testi yaş aralığı, 2-16 yaşlarıdır. En küçük 2 yaşına girmiş çocuklar en büyük ise 16 yaşını bitirmemiş çocuklara uygulanabilir. Toplam 30 alt test çeşitli yaş aralıklarında uygulanmaktadır.

Bireylerin zihinsel performanslarını belirlemek amacıyla uygulanan bireysel zekâ testidir. Uygulama sonucunda bireye ait zekâ yaşı ve zekâ bölümü elde edilmektedir. Süreye dayalı bir test değildir. Stanford Binet Zeka Testi sonrası çocuğun genel bir zeka değeri ortaya çıkar. Bu zeka değerini ortaya çıkartan birçok bileşen vardır. Bu bileşenler testin kendi içindeki alt testleridir. Bunlar: Sözel akıl yürütme, sözcük dağarcığı, kavrama, saçmalıklar, sözel ilişkiler, soyut/görsel akıl yürütme, örüntü analizi, kopyalama, matrisler, kağıt kesme ve katlama, niceliksel akıl yürütme, nicelikler, sayı dizileri, kısa süreli bellek, boncuk belleği, cümle belleği, sayı belleği, nesne belleğidir.

Öğrenme Güçlüğü Bataryası

Özgül Öğrenme Güçlüğü Bataryası, 1 ve 5. Sınıf arasındaki çocuklara uygulanan ve çocukta özgül öğrenme güçlüğü(disleksi) olup olmadığına karar vermemize yardımcı olan bir testtir. Diğer değerlendirme araçları ile birlikte okulda çeşitli öğrenme sorunları yaşayan çocuklarda özgül öğrenme güçlüğü bulguları olup olmadığına karar vermede kullandığımız batarya ortalama 1 saat sürmekte ve 10 alt testten oluşmaktadır.

Bu alt testler sırasıyla şöyledir;

Matematik Testi
Okuma Testi
İşittiğini Yazma Testi
Gördüğünü Yazma Testi
Saat Çizimi Testi
Head Sağ Sol Ayırt Etme Testi
Harris Lateralleşme Testi
Öncelik Sonralik
İlişkilerinin Sorgulanması Testi
Sıralama Testi
Gessell Gelişim Figürleri Testi

Özgül Öğrenme Güçlüğü Tanı Envanteri (ÖÖGTE)

Orijinal adı, Learning Disabilities Diagnostic Inventory (LDDI) olan bu envanter Öğrenme Güçlüğü Tanı Envanteri (ÖGTE) olarak dilimize kazandırılmıştır.

Amerika Birleşik Devletleri’nden, Donald D. Hammill ve Brian R. Bryant isimli akademisyenlerin öncülüğünde oluşturulmuş, Çocuklarda ve Ergenlerde İçsel İşlem Bozukluklarının Tanısında Bir Yöntem ön başlığı ile yayınlanarak, 1998 yılından itibaren kullanılmaya başlanmış bir envanterdir.

ÖGTE, geçerlilik ve güvenirliği test edilmiş altı adet bağımsız ölçekten oluşmaktadır. Bu ölçeklerin tanımlarında belirtilen; Dinleme, Konuşma, Okuma, Yazma, Matematik ve Muhakeme alanlarının her birisi ABD Eğitim Bakanlığı ve Öğrenme Güçlükleri Ulusal Birleşik Komite tarafından tanınmıştır.

Her bir ölçek 15 maddeden oluşmaktadır. Bu maddeler öğrenme güçlüğü ile ilgili özellikle literatür kısmında öğrenme güçlüğünün nöropsikolojik özelliklerine odaklanan teorik yazılardan ve uygulama çalışmalarının kapsamlı bir şekilde incelenmesi sonucunda geliştirilmiştir.

ÖGTE envanteri sadece bireylerin öğrenme güçlüğünün tespit edilmesinde profesyonellere yardımcı olması için hazırlanmıştır. Bu durum bir yetenek ya da başarı ölçütü değildir (Örnek: bu envanter öğrencilerin ne kadar iyi ya da kötü yazdıkları, okudukları, konuştukları vb. hakkında bilgi sağlamayacaktır). Bunun yerine, ÖGTE öğrencilerin sahip oldukları becerilerde (örn. okuma, yazma) bireysel olarak hangi alanlarda (örn. disgrafi) zorluk yaşadıkları hakkında bilgi sağlar.